|
|
|
Belgische Liga van de Depressie vzw
|
|
|
U stelde ons een aantal interessante vragen - het
Wetenschappelijk Comité van de Liga van de Depressie
geeft hier een antwoord.
Klik op de door u gekozen vraag om het antwoord te zien.
De depressie is een toestand die
ontstaat door het samengaan van vele verschillende
factoren, die kunnen zowel emotioneel als
rationeel zijn, kunnen ook terug te vinden zijn in
het heden maar diepe wortels in het verleden. Jezelf
als mens durven ontrafelen is heel belangrijk. Het
zal het proces ook vorm geven en om termijn ook hulp
bieden.
Als hulp, denk ik dat zowel 'deskundigheid' als
'ervaringsdeskundigheid' een rol speelt. Ik bedoel
hiermee dat je als ex-depressieve persoon wel iemand
kan helpen mits je bereid bent daaromtrent 'studie'
te verrichten. Mijn ervaring is echter dat dit
'studiemateriaal' en 'studierichtingen' rond
therapie enorm duur zijn.
Kennen jullie 'goedkopere' vormen?
Steeds welkom !
Vrouw 51 j
Jezelf als mens durven ontrafelen is heel
belangrijk “ Hoe doe je dat ? Dit proces is van
lange duur en vraagt meestal steun van medicatie
zoals anti-depressiva. Therapieën, onder welke vorm
ook, moeten kunnen leiden tot betere zelfkennis,
hetgeen soms tot een serieuze confrontatie met
jezelf en een aanvaarding van jezelf voor gevolg kan
hebben. Grenzen verleggen, zowel emotioneel,
intellectueel als psychisch is aan te raden.
Af
en toe je hoofd leegmaken door te wandelen, elke dag
één km verder.
Relaxatie leren bij een kinesist, of yoga volgen.
Je
leren concentreren op een manuele manier : een hobby
hebben, iets dat je heel graag zou doen, zoals
tekenen, potten bakken, piano spelen, schilderen,
enz…
Je
kunt maar pas anderen helpen als je eerst voldoende
kennis over jezelf hebt en je je gelukkig voelt.
Neem voldoende tijd ervoor zonder schuldgevoelens.
Je hebt het recht en de plicht voor uzelf te zorgen.
Top
Ik
ben in behandeling met antidepressiva.
Hoe lang zal het ziektebeeld depressie
mij parten blijven spelen? Waarom hebben wij soms goede en soms
slechte dagen en dan steeds maar weer hopen dat er aan die slechte
dagen een einde komt?
Je kunt niet van antidepressiva verwachten wat zij
niet doen: een antidepressivum zal een depressie doen
opklaren (d.w.z. de depressieve symptomen doen
verdwijnen) en deze bron van "ongelukkig zijn"
opheffen. Een antidepressivum is echter geen
gelukspil. Het creëert bij een depressieve persoon de
mogelijkheid om op een andere, meer adequate manier
met problemen om te gaan en er oplossingen voor te
zoeken. Als een affectieve relatie slecht zit en een
voortdurende bron is van ontevredenheid, zal een
antidepressivum deze ontevredenheid niet wegnemen,
maar misschien wel de mogelijkheden verhogen om iets
aan de relatie te gaan doen.
Top
Wanneer dient men voor depressie gehospitaliseerd te worden ?
De beslissing voor een eventuele opname moet in
samenspraak met de behandelende arts worden genomen.
Hij alleen kan samen met de patiënt en zijn omgeving
oordelen of een opname noodzakelijk is. De opname
heeft het voordeel dat de behandeling kan worden
uitgebreid naar een teambehandeling, waar naast
medicatie andere therapieën kunnen worden toegepast
(ergo, kine, psychotherapie, cognitieve oefeningen,
relaxatie, enz.). Bovendien is een verandering van
milieu soms zeer heilvol. Ondanks alle goede
bedoelingen van de partner of de omgeving is de
depressieve persoon niet in staat om zelf en alleen te
oordelen over het effect van zijn interventies en
wordt dit bij zware depressies best overgelaten aan
vakmensen.
Het is dus aan de behandelende arts om in functie van
de toestand van patiënt in eer en geweten een
behandeling (al dan niet met opname) voor te stellen.
Het is aan de patiënt om vertrouwen te hebben en in
samenspraak de behandelingsmogelijkheden (voor- en
nadelen) af te wegen en te beslissen.
Top
Welke soorten behandelingen en therapieën zijn beschikbaar ?
De behandeling van een depressie is complex en verschilt naargelang
van het soort depressie.
-De meeste depressieve episoden worden behandeld door een combinatie
van medicamenteuze behandeling en psychotherapie. Medicijnen
die tegen depressies worden voorgeschreven, worden antidepressiva
genoemd. Aangezien het antidepressieve effect pas na twee tot vier
weken optreedt, kan als overbrugging een kalmerend middel
voorgeschreven worden. Hun gebruik dient indien mogelijk, beperkt te
blijven want kalmerende middelen werken verslavend.
De psychotherapie, waarbij vooral het nut van de cognitieve
gedragstherapie vaststaat, speelt vaak een belangrijke rol, zowel in
de acute fase als in het voorkomen van recidieven. Vooral bij
depressies waarin uitlokkende psychosociale factoren een grote rol
spelen, of bij comorbiditeit met bv. persoonlijkheidsstoornissen,
toxicomanie, angstspectrumstoornissen, …. zijn diverse
psychotherapeutische behandelingsmethoden nuttig.
-Bij zeer zware, melancholisch gekleurde depressieve episoden, hoog
suïcidaal risico, psychotische depressies, of therapieresistente
beelden blijft een ECT of elektroconvulsieve therapie de
meest betrouwbare, veiligste en best gedocumenteerde succesvolle
behandeling.
-Het gebruik van lichttherapie zou nuttig kunnen zijn voor
bepaalde typen van depressies met eerder atypische of ongewone
verschijnselen die vooral in de winterperiode voorkomen. Patiënten
worden blootgesteld aan zogenoemd breedspectrum kunstlicht zonder
UV-straling. Om te beginnen wordt de behandeling gestart gedurende
vijf dagen, met een dagelijkse dosis van één uur.
-Nieuwere, vaak beloftevolle, maar nog te weinig onderzochte
behandelingen zijn de TMS of transcraniële magnetische stimulatie,
de nervus vagus stimulatie en de magnetoconvulsieve
therapie (MCT).
-Algemeen roborerende, ondersteunende, relaxerende therapieën
kunnen een steun betekenen, doch zijn alleen onvoldoende werkzaam
bij depressieve episoden.
-Het gebruik van Sint-Janskruid, nogal populair bij de
bevolking, is wetenschappelijk nooit echt onderbouwd voor ernstige
depressies.
Bij lichte en matige depressies zou er misschien een lichte
activiteit kunnen bestaan, maar ook dit wordt de laatste tijd in
vraag gesteld. Bovendien weet men nog steeds niet met zekerheid welk
het farmacologisch actieve bestanddeel is van Sint-Janskruid (hypericum
perforatum). Sint-Janskruid is alleszins niet ‘onschadelijk’ en er
zijn ook bijwerkingen vastgesteld.
-Omega-vetzuren worden actueel aangehaald in de
fysiopathologie van verschillende ziektebeelden en dit zowel bij
schizofrenie als bij depressie. Het eventuele verband is niet
duidelijk en wetenschappelijk zeker niet bewezen.
Top
Wat doet een psycholoog, een psychiater, een neuroloog ?
Een psychiater en een neuroloog
hebben beiden een universitaire artsenopleiding gehad
en zijn dus eerst en vooral medici (algemene
geneeskundigen). Nadien hebben ze een bijkomende
specialisatie gevolgd van 5 jaar (sinds een tiental
jaar), hetzij in de psychiatrie, hetzij in de
neurologie. In de opleiding psychiatrie wordt het
accent gelegd op de studie en de behandeling van
geestesstoornissen of geestesziekten, het gedrag, de
persoonlijkheid, het gemoed, de cognitie, … In de
opleiding neurologie wordt het accent gelegd op de
studie van de lichamelijke symptomen en functies van
het centrale zenuwstelsel of de hersenen en van het
ruggenmerg en de perifere zenuwen. Hierbij komen
ziekten aan bod zoals hersentumoren, vaatafwijkingen
in het zenuwstelsel en het ruggenmerg, trauma’s,
infecties (meningitis, encefalitis,…), multipele
sclerose, amyotrofe lateraalsclerose, hydrocefalie,
spina bifida, Parkinson, spierziekten, enz. Er zijn
ook grensdomeinen zoals dementiële ziektebeelden (Alzheimer
en andere).
Psychologen
hebben een universitaire opleiding zonder
artsenopleiding gevolgd. Zij bestuderen hoofdzakelijk
de ontwikkeling van diverse aspecten van de
persoonlijkheid van de mens, zijn gedrag, zijn
psychische ontwikkeling en kenmerken, zijn interacties
met de omgeving en de medemens. Diverse richtingen en
subspecialisaties zijn mogelijk, gaande van
bedrijfspsychologie (psychologische aspecten van het
bedrijfsleven), via psychologische testen,
schoolproblematiek en begeleiding tot meer klinisch en
therapeutisch gerichte vormingen zoals het begeleiden
en vaststellen van psychische stoornissen, gedrags- en
persoonlijkheidsproblematiek. Ze kunnen wettelijk geen
medische handelingen stellen (zoals bijvoorbeeld
alleen een diagnose stellen of een ziekte behandelen)
maar zijn vaak een zeer belangrijk element in de
pluridisciplinaire behandeling van psychiatrische
ziektebeelden en in het concretiseren van een juiste
diagnosestelling.
Top
Kan men de medicatie gans ons leven gebruiken en
is deze niet schadelijk ?
Bij depressieve episoden bij volwassenen moeten
antidepressiva steeds lang worden gebruikt (minstens een 8 à 10
maanden) in voldoende werkzame dosis en vaak langer (jaren, soms
misschien levenslang) vooral bij preventie van recidiverende
episoden bij hoge kwetsbaarheid.
Met de meeste antidepressiva (en vooral de oudere
producten) bestaat een jarenlange ondervinding in gebruik bij
miljoenen mensen over de ganse wereld. Men weet dat antidepressiva
geen aanleiding geven tot misbruik of gewenning. Al hoewel ze
verantwoordelijk kunnen zijn voor een aan de arts bekend en
specifiek bijwerkingpatroon, weten we dat ze bij correct gebruik en
goede tolerantie tot op heden zeer veilig zijn in lange termijn
(jaren) gebruik. Uiteraard zijn nieuwe gegevens steeds mogelijk
naarmate de ervaring en de kennis van de producten en hun langdurig
gebruik toeneemt en moet men steeds waakzaam blijven (regelmatige
follow-up dij de arts).
Top
|
|
|
